İfraz, tapuda tek parsel olarak kayıtlı taşınmazın imar ve tapu koşullarına uygun biçimde birden fazla parsele ayrılmasıdır. İdari uygunluk ve teknik belgeler tamamlanıp tescil yapıldığında yeni parseller oluşur. İşlem, paylı mülkiyette paydaşların hisselerini kendiliğinden farklı parsellere dağıtmaz; kimin hangi parseli alacağı ayrı hukuki işleme bağlı olabilir.

İfraz ve tevhit farkı

İfraz, bir parseli ayırır; tevhit, koşulları sağlayan parselleri birleştirir. Her iki işlemde de imar planı, parselasyon durumu, teknik ölçüm ve ilgili idarenin onayı önemlidir. Yeni sınırın çizilmesi tek başına tapu mülkiyetini değiştirmez; tescil aşaması tamamlanmalıdır.

İfraz başvurusu nasıl ilerler?

  1. İmar durumunu inceleyin: Parselin bulunduğu yerde parselasyon planı, asgari parsel ölçüleri, yola cephe ve diğer plan koşulları araştırılır. Her taşınmaz bölünmeye elverişli değildir.
  2. Hak sahipliğini kontrol edin: Malik, paydaşlar ve yetkili temsilciler tapu kaydına göre belirlenir. İfraz ile hisselerin paylaşımını birbirine karıştırmayın.
  3. Teknik dosyayı hazırlatın: Yetkili harita ve kadastro sürecinde sınırlar, kroki ve gerekli teknik belgeler düzenlenir. Dosyanın içeriğini ilgili idare ve tapu/kadastro biriminden öğrenin.
  4. İdari onayı alın: 3194 sayılı İmar Kanunu m.15–16 çerçevesinde ifrazın mevzuata uygunluğu yetkili idare tarafından değerlendirilir. Konuma göre belediye encümeni veya il idare kurulu kararı gündeme gelir.
  5. Tapuda tescili izleyin: Onaylı teknik belgeler tapu işlemlerine aktarılır. Tescille yeni parsel kayıtları oluşur.

İfraz için hangi belgeler gerekir?

Genel olarak tapu ve kimlik/temsil bilgileri, teknik ayırma dosyası ve idari onay belgeleri söz konusudur. Ancak her dosyada aynı fotokopi, DASK, vergi borcu yazısı veya vesikalık fotoğraf listesinin zorunlu olduğunu söylemek doğru değildir. Yapı bulunması, taşınmaz türü ve güncel elektronik veri paylaşımı istenen belgeleri değiştirir. İşlemden önce yetkili idareden ve tapu/kadastro biriminden dosyanıza özgü listeyi alın.

İfraz şartları nelerdir?

İfraz talebi plan ve imar mevzuatıyla uyumlu olmalı; yeni parsellerin boyut, cephe ve erişim koşulları değerlendirilmelidir. İmar planı dışındaki alanlarda da ayrı asgari ölçü ve sınırlamalar uygulanabilir; “imar planı olmayan hiçbir yerde ifraz yapılamaz” genellemesi doğru değildir. Bir parselin yola cephesi veya alanı yeterli görünse bile parselasyon planı ve diğer kısıtlar ayrıca incelenir.

Hisseli arsada ifraz

Paylı mülkiyet, ifrazı her durumda imkânsız kılmaz. Buna karşılık ifraz izni, paydaşlardan her birine yeni bir parselin otomatik verilmesi anlamına gelmez. Başvuru yetkisi, paydaş iradesi, mevcut tapu kaydı ve varsa ortaklığın giderilmesi süreci birlikte değerlendirilmelidir. “Hissedarların yazılı onayı varsa paylaşım tamamlanır” sonucuna varmayın.

Sık sorulan sorular

İfraz kaç gün sürer?

İmar Kanunu m.16 idari inceleme, onayın bildirilmesi ve tapu tescili için ayrı süreler düzenler. Toplam işlem süresi eksik belgeye, teknik hazırlığa ve somut dosyaya bağlıdır; bütün ifrazların 30 günde biteceği söylenemez.

Her arsa bölünebilir mi?

Hayır. Plan, parselasyon, asgari ölçü, yol erişimi ve diğer imar sınırlamaları kontrol edilmelidir.

İfraz masrafı ne kadar?

Harç ve hizmet bedelleri işlem türüne ve yürürlükteki resmî tarifeye göre değişir. Başvuru öncesi güncel tutarı ilgili idareden ve tapu/kadastro biriminden öğrenin.

Bu yazı için dayanak 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 15 ve 16. maddeleridir; somut taşınmazda güncel imar durumu ve resmî dosya belirleyicidir.