Eşyalı ev kiralarken kira sözleşmesine imzalı eşya listesi ve teslim tutanağı ekleyin. Eşyanın marka/modeli, çalışır durumu, mevcut hasarı ve teslim edilen anahtar sayısı yazılı olursa çıkışta neyin eksik veya hasarlı olduğu daha kolay anlaşılır. Ev eşyalı diye konut kiralarına ilişkin temel kurallar ortadan kalkmaz; güvence, artış ve ayıp hükümleri yine uygulanır.
Eşya listesi ve teslim tutanağında neler olmalı?
Her eşyanın adı, mümkünse marka/model ve seri numarası, mevcut durumu ve varsa çizik/arızası yazılmalıdır. Taraflar fotoğrafları tarihli biçimde saklayıp tutanağı birlikte imzalayabilir. Sözleşmede evin adresi, kira tutarı, ödeme tarihi, aidat ve abonelik sorumlulukları açık olmalıdır. Yaşlanan bir koltuk ile kiracının verdiği somut zarar aynı şey değildir; normal kullanımdan kaynaklanan yıpranma çıkışta ayrıca değerlendirilir.
Eşyalı evde depozito en fazla ne kadar?
Türk Borçlar Kanunu m.342 uyarınca konut kiralarında kararlaştırılan güvence üç aylık kira bedelini aşamaz. Bir aylık depozito kanuni zorunluluk değildir; taraflar güvence kararlaştırmayabilir. Para güvencesinin bankada tutulmasına ve iadesine ilişkin kanun usulü vardır. Kiracı çıkarken depozitoyu otomatik olarak “son kira tutarı kadar” geri alır demek doğru değildir; sözleşme, ödenen tutar, banka getirisi, belgeli borç ve hasar ile iade usulü incelenir. Kesinti yapılacaksa neden ve tutar somut belgelerle gösterilmelidir.
Beyaz eşya arızalanırsa masrafı kim öder?
Her arıza otomatik kiracıya yüklenmez. Kiraya veren, evi sözleşmede amaçlanan kullanıma elverişli teslim edip bu durumda tutmakla yükümlüdür (TBK m.301). Kullanım hatasıyla verilen zarar, olağan eskime ve kiraya verenin bakım/ayıp sorumluluğu ayrı değerlendirilir. Kiracı arızayı gecikmeden yazılı bildirmeli; servis raporu, fatura ve önceki teslim tutanağı saklanmalıdır. Kimin tamir veya değişim yapacağı, arızanın nedeni ve sözleşmenin geçerli hükümlerine göre belirlenir.
Kira artışı ve faturalar nasıl düzenlenir?
Eşyalı konutta kira artışı için ayrı ve sınırsız bir pazarlık kuralı yoktur. Yenilenen kira döneminde TBK m.344'teki TÜFE on iki aylık ortalama üst sınırı ve varsa kira tespiti koşulları dikkate alınır. “Eşyalı olduğu için %20 artış serbesttir” gibi sabit bir oran kullanmayın. Elektrik, su, doğal gaz, internet ve aidatın kimin tarafından ödeneceği sözleşmede yazmalı; abonelik devri imkânı ve sayaç teslim değerleri kontrol edilmelidir. Kiracıya ait tüketim faturası ile malike ait yatırım/ana onarım giderleri karıştırılmamalıdır.
Eşyalı kira geliri nasıl beyan edilir?
Ev sahibi fiilen elde ettiği kira gelirini vergi kurallarına göre değerlendirmelidir; eşya bedelini gizlemek için geliri eşyasız ev kirası gibi düşük göstermek doğru değildir. Her konut kira geliri için otomatik stopaj veya her tutarda beyanname zorunluluğu bulunduğu da söylenemez. Yıllık istisna, diğer gelirler ve mükellefin durumu önemlidir. Güncel sınır ve beyan yükümlülüğü için Gelir İdaresi Başkanlığının ilgili yıl kira geliri rehberi kullanılmalıdır.
İmzadan önce kısa kontrol listesi
- Eşya envanteri ve fotoğrafları karşılıklı teyit edin.
- Çalışmayan cihazları tutanağa yazın.
- Depozito tutarı, banka hesabı ve iade usulünü netleştirin.
- Fatura, aidat ve internet sorumluluğunu belirtin.
- Kira artışı ve sözleşme süresini kanuna uygun yazın.