Kapıcı veya bina görevlisinin kıdem tazminatı, yalnız işten ayrıldığı için otomatik doğmaz. Aynı işverende en az bir yıllık çalışma ve kanunda sayılan fesih/sona erme nedenleri incelenir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının iş hukuku açıklaması, 1475 sayılı Kanun’un yürürlükteki 14. maddesi uyarınca her tam yıl için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret hesabını özetler.
Hesapta hangi veriler gerekir?
- İşe giriş, kesintiler ve çıkış tarihi; aynı işveren altında toplam kıdem.
- Son brüt ücret ve düzenli para/para ile ölçülebilen menfaatler.
- Fesih nedeni ve ihbar/izin gibi ayrı alacakların durumu.
- Çıkış tarihinde geçerli kıdem tazminatı tavanı.
Örnek: İki yıl altı ay çalışmış bir görevli için önce son giydirilmiş brüt ücret bulunur, güncel tavan uygulanır; iki tam yılın her biri ve kalan yarım yıl orantılı hesaplanır. Bu bir yöntem örneğidir, sabit 2025/2026 tavan veya net ödeme tutarı değildir.
İstifa, emeklilik ve ölüm
Olağan istifa kural olarak kıdem tazminatı doğurmaz. İşçinin haklı feshi, emeklilik koşulları, askerlik ve kanundaki diğer özel nedenler ayrı değerlendirilir. “15 yıl ve 3600 gün” her çalışan için tek güncel SGK yolu değildir; sigorta başlangıcına göre koşullar değişir. İşçinin ölümü de kanunda düzenlenen kıdem hakkını mirasçıları yönünden gündeme getirebilir. İşverenin 4857 sayılı Kanun 25/II kapsamındaki feshi farklı sonuç doğurur.
Ödeme ve uyuşmazlık
Yönetim, bordro, SGK kayıtları, sözleşme ve fesih belgesini toplamalı; işverenin kim olduğunu ve giderin maliklere dağıtımını KMK 20 ile yönetim planına göre incelemelidir. “Kiracılar veya yeni malik hiçbir durumda sorumlu değildir” genellemesi güvenli değildir. İşçi alacağı davasından önce dava şartı arabuluculuk uygulanır; bu süreç yalnız gönüllü bir seçenek değildir. Eksik sigorta primi veya ücret iddiasında somut kayıt ve fesih nedeni hukuk uzmanıyla değerlendirilmelidir.