Riskli yapı sürecinde malik ve kiracının durumu
6306 sayılı Kanun kapsamındaki riskli yapı tespiti, kiracı ve malik için aynı hakları doğurmaz. Malik, tapudaki payı ve dönüşüm kararları bakımından hak sahibidir. Kiracı ise konutta veya iş yerinde fiilen bulunması ve ilgili destek koşullarını sağlaması halinde yardım başvurusu yapabilir. Riskli yapı kararı kiracıya yeni binada otomatik daire mülkiyeti veya ilk satın alma hakkı vermez.
Malik riskli yapı tespitine nasıl itiraz eder?
Riskli yapı tespit tutanağı yapıya asılır, maliklere elektronik bildirim yapılır ve muhtarlıkta 15 gün ilan edilir. Malik veya kanuni temsilcisi, tebliğ sayılan tarihten itibaren 15 gün içinde ilgili müdürlüğe veya yetki devredilen idareye teknik itiraz yapabilir. İtirazın sonucu ve kararın kesinleşmesi tahliye/yıkım aşamasını etkiler. Sürelerin başlangıcını somut tebligat üzerinden kontrol edin.
Tahliye için kaç gün verilir?
Tespit kesinleşince idare riskli yapının tahliyesi ve yıkımı için 90 günü aşmayan süre verir. Bu, her olayda otomatik 60 veya 90 gün olduğu anlamına gelmez. Malik, kiracı ve yapıda oturan diğer kişiler güncel ilanları ve tebligatları takip etmelidir. Süre sonunda işlemler idarece yürütülebilir; ilgili masrafların maliklere yansıtılması söz konusu olabilir.
Kira ve taşınma yardımı kimlere verilir?
Anlaşma ile tahliye edilen riskli yapıda malik için riskli alan dışındaki yapı bakımından kira yardımı süresi 18 aydır; riskli veya rezerv alanlarda süre ve tutar farklı olabilir. Riskli yapıda ikamet eden veya iş yeri işleten kiracıya koşulları sağlanırsa belirlenen aylık yardım tutarının iki katı defaten ödenebilir. 6/A kapsamındaki taşınma yardımı gibi özel uygulamalar ayrı değerlendirilir. Aynı kişi bakımından kira yardımı ve faiz desteğinin birlikte kullanımı kısıtlıdır; güncel tutarları Kentsel Dönüşüm Başkanlığından kontrol edin.
Kira yardımı başvurusu tahliye veya yıkım tarihinden itibaren bir yıl içinde yapılır. Eski kılavuzlarda görülen “yıkımdan sonra üç ay” ifadesi 2024 değişikliğiyle güncellenen yönetmeliğin ve yeni kılavuzun süresini yansıtmaz. Belgeler ve başvuru kanalı idare ile destek türüne göre değişir; yalnız kamu bankası hesabı zorunlu olduğu varsayılmamalıdır.
Yeni yapı kararı nasıl alınır?
6306 kapsamındaki yeniden değerlendirme kararlarında maliklerin kişi sayısı değil toplam arsa payında salt çoğunluk esastır. Riskli yapı tespiti ile yeniden yapım sözleşmesi ayrı aşamalardır. Azınlıkta kalan malik için bildirim, pay satışı ve yargı yolları kanundaki usule bağlıdır. Salt çoğunluk kararı her projeyi yargısal denetimden muaf kılmaz. Kredi üst limiti, vade, vergi ve harç muafiyeti de her proje için aynı değildir; güncel desteği işlem öncesi doğrulayın.
Kaynak: 6306 Uygulama Yönetmeliği değişikliği; Kentsel Dönüşüm Başkanlığının 2024 sonrası kira yardımı kılavuzu.